آشنایی با کلاردشت؛ تاریخچه، مناطق توریستی، وضعیت ساخت و ساز و خرید زمین در کلاردشت

شهر کلاردشت یکی از زیباترین شهرهای ایران است. این شهر در کنار رامسر از محبوب‌ترین مقاصد گردشگری شمال کشور است. برخلاف رامسر که در دشت قرار گرفته، کلاردشت مرتفع است. هوای خنک این شهر در کنار جنگل‌ها، آبشارها و مرداب‌های آن هر نگاه مشتاقی را جذب خود می‌کند. تصمیم گرفتیم شما را بیشتر با این شهر دیدنی آشنا کنیم. با سایت خوبو همراه باشید.

محدوده جغرافیایی

کلاردشت ناحیه‌ای در استان مازندران و در 48 کیلومتری شهر چالوس است. این شهر 170 کیلومتر با تهران فاصله دارد. این شهر میان دره‌ای باز و گسترده قرار گرفته و ییلاقات و روستاهای فراوانی دارد. مرکز کلاردشت، «حسن‌کیف» است. این شهر زیر قله علم‌کوه با رودخانه‌های پرآب و زیبا جذابیت‌های فراوانی به لحاظ گردشگری دارد. کلاردشت را بهشت گمشده ایران می‌نامند و سالیانه میلیون‌ها نفر توریست از آن بازدید می‌کنند. به خصوص در تابستان، کلاردشت موردتوجه گردشگران از ایران و کشوهای همسایه قرار می‌گیرد. این شهر، در ارتفاع 1144 متری از سطح دریا قرار دارد و به همین دلیل، خنک‌تر از کوهپایه مثلا در چالوس یا شهر رامسر است.

این شهر از جنوب به قله‌ی تخت سلیمان و حدود گردنه‌ی کندوان و از شمال به دریای خزر و عباس‌آباد، از شرق به چالوس و نوشهر و کجوز و از غرب به قزوین و الموت محدود می‌شود. برای رسیدن به کلاردشت دو مسیر متفاوت وجود دارد. مسیر اول از جاده چالوس به مرزن آباد است. در 25 کیلومتری چالوس، مسیر دسترسی به کلاردشت از جاده اصلی انشعاب می‌شود. با سپری کردن حدود بیست کلومتر از میان تپه‌ها و مزارع گندم و جو، به کلاردشت خواهید رسید. جاده دوم از کلاردشت در جاده کناره خزر است. با سپری کردن 25 کیلومتر از جنگل‌های متراکم و زیبا در ناحیه مکارود، به غرب کلاردشت خواهید رسید.

کلاردشت 45 قله با ارتفاع بیش از چهار هزار متری دارد که آن را در بین تمام شهرهای ایران متمایز می‌کند. علم‌کوه با 4845 متر، به عنوان دومین قله بزرگ ایران، مهمترین قله‌ی کلاردشت است. بخش شهری کلاردشت، دشتی میان دره‌ای بزرگ است.

کلاردشت از جدیدترین شهرستان‌های ایران است. این منطقه تا سال 1392 بخشی از شهرستان چالوس بود. با این حال از آن زمان به شهرستان مجزا تبدیل شده ست.

حسن کیف

حسن کیف یکی از شهرهای مازندران و مرکز شهرستان کلاردشت است. این شهر، در واقع نزدیک‌ترین شهر شمالی به تهران است. با توجه به هوای پاک و خنک، همینطور طبیعت بسیر زیبایی که حسن کیف دارد، گردشگران بسیاری سالیانه از آن دیدن می‌کنند. متوسد ارتفاع این شهر از سطح دریا 1250 متر است. افراد غیربومی زیادی از سراسر ایران در این منطقه ویلا دارند که در فصول متفاوت در آن اقامت می‌کنند. در حالی که در گذشته کشاورزی و دامداری شغل اکثر مردم منطقه بود، حالا مشاغل مربوط به گردشگری به کسب و کار اصلی آنها تبدیل شده است.

همزمان با تبدیل شهر کلاردشت به شهرستان در سال 1392، حسن کیف هم از روستا به شهر ارتقا یافت. این شهر شامل تمام ادارات هفده‌گانه دولتی می‌شود. همینطور بانک‌های مهم در این شهر کوچک حاضر هستند.

مردم کلاردشت

طبق سرشماری سال 1395 جمعیت شهر کلاردشت 13401 نفر بود. این در حالی است که سرشماری سال 1385 جمعیت شهر کلاردشت را 11921 نفر عنوان کرده بود. همینطور جمعیت کل شهرستان کلاردشت (با در نظر گرفتن روستاها) در سرشماری اخیر 23648 نفر عنوان شده بود.

اکثر مردم بومی و غیرمهاجر این شهر به زبان مازندرانی صحبت می‌کنند. با این حال مردم کلاردشت از سه طایفه مختلف هستند. این سه طایفه را طبری تبار، طالقانی و خواجوند می‌نامند. خواجوند مردمی هستند که اصالتی کرمانشاهی دارند. این افراد به زبان کردی صحبت می‌کنند و هنوز فرهنگ و رسوم خود را حفظ کرده‌اند.

کردهای خواجوند

طایقه خواجوند در پنج نقطه مازندران پخش شده است. این مناطق کجور، کلاردشت، پول، تنکابن و زاغمرز هستند. همینطور این طایفه در نقاطی دیگر، در سایر مناطق مرکز ایران هم به اجبار سکنی داده شده‌اند. کوچ اجباری این طایفه در حالی اتفاق افتاد که آنها تا دوران افشاریه از طوایف بزرگ و تاثیرگذار ایرانی بوده‌اند. در دوران نادرشاه، او افراد این طایفه را به شمال ایران انتقال داد. او اهداف سیاسی خود را از این کار داشت. هدف اصلی جلوگیری از شورش آنها و مقابله با ساکنان آنها و مقابله‌ای توامان با بومیان شمال کشور در کجور، تنکابن و کلاردشت بود.

در دوران زندیه، کردهای خواجوند به محل زندگی خود برگشتند اما آقامحمدخان بار دیگر آنها را به این منطقه کوچ داد. از آن پس آنها با بومیان شهر در هم آمیختند. برای مثال افراد این قوم در جنگ‌های دوره قاجار حضور فعال داشتند.

تاریخچه

کلاردشت شهری تاریخی طبرستان است که در گذشته با نام کلار شناخته می‌شد. نام این شهر در منابع مربوط به سده‌های ابتدایی اسلامی به عنوان شهری آباد و از پایگاه‌های اسپهبدان طبرستان آمده است. آنطور که از یافته‌های باستان‌شناسی می‌دانیم، مرکز فرمانروایی اسلامی کلار، شهری دِله بوده است که بقایای آن در تپه کلار پیدا شده است. با فاصله کمی از بقایای این دوره، بقایایی مربوط به دوره ساسانی پیدا شده است.

کلارستاق و رستمدار

کلاردشت بخشی از منطقه‌ای است که به کلارستاق مشهور است. کلارستاق منطقه کوهستانی و ساحلی است که نمک‌آبرود، طالقان، کجور، کلاردشت و بخش‌هایی از چالوس و رویان جز آن می‌شوند. به بخش کوهستانی منطقه «بیرون بشم» می‌گفتند که مرکز آن مرزن آباد بود. همینطور بخش دشت «کلارستاق» نام داشت که بین رودخانه‌ای نمک‌آبرود و چالوس بود و قشلاق در نظر گرفته می‌شود.

این منطقه نام قدیمی‌تری نیز این منطقه داشت که رستمدار بود. رستمدار، از دوره مغول تا صفویه به این بخش از خاک طبرستان اطلاق می‌شد. محدوده‌ی رستمدار در دوره‌های متفاوت کوچک و بزرگ شده بود. در وسیع‌ترین دوره‌ها این منطقه از نور تا رودسر را شامل می‌شد. با این حال در عصر صفوی اندازه آن به خصوص در غرب بسیار محدود شده و در نشتارود به پایان می‌رسید.

با این حال قدیمی‌ترین نامی که برای این منطقه ذکر شده، کلار است. نام کلار قدمتی حداقل دو هزار ساله دارد.

تپه کلار

به لحاظ آثار باستانی، کلاردشت منطقه‌ای بسیار غنی است. تپه کلار در این شهر، به عنوان یکی از آثار ملی فهرست شده است. این منطقه به بهشت كاوشگران معروف است. برای رسیدن به این تپه کلار، فاصله پنجاه کیلومتری چالوس تا روستای لاهو را می‌پیمایند. بعد حدود سه کیلومتر جاده خاکی وجود دارد و در امتداد جنوبی، به تپه تاریخی می‌رسیم. این تپه با ارتفاع میانگین ده متر و مساحت پنجاه هکتاری، مرکز حکومت‌های حاکمان کلارستاق بوده است. این تپه نقشی مهم در روشن شدن ابهامات باستان‌شناسی حاشیه جنوبی دریای خزر دارد.

کلار به معنی غوک یا وزغ است. گفته می‌شود که دور تا دور این تپه تاریخی زمین‌های باتلاقی ووجود داشته که محل تجمع غوک و وزغ بوده است. همینطور دور تا دور تپه را درختان بلند مازو، سرو و چنار گرفته‌اند. باستان‌شناسان تلاش بسیاری کرده‌اند که تاریخ سکونت انسان‌ها در تپه کلار را به دست بیاورند. آخرین لایه‌های کاوش شده مربوط به 3800 سال پیش از میلاد مسیح است. از سوی دیگر کشفیات مهم بسیاری از این تپه به دست آمده است. از آن جمله می‌توان به جام و خنجر طلایی کلاردشت اشاره کرد که توجه‌ها را در تمام دنبال باستان‌شناسی به خود جلب کرد. جام طلایی با قدمت 2800 سله در موزه ایران باستان نگه‌داری می‌شود.

پیش از اسلام

قدیمی‌ترین آثار حضور انسان‌ها در منطقه کلاردشت، در غارهای طبیعی منطقه دیده شده است. آثاری از استقرار بشر در عصر غارنشینی در این منطقه پیدا شده است که مربوط به هزاران سال پیش است.

در مورد منطقه کلاردشت پیش از اسلام، اطلاعات مختصری وجود دارد. اگرچه اطلاعاتی از تپه کلار به دست آمده، باید بدانید که به دلیل وجود رطوبت در شمال، بسیاری از آثار پیشینیان از بین رفته بود. با این حال از خرابه‌های به جا مانده، به این نتیجه رسیده‌اند که پیش از اسلام نیز کلار و کجور مراکزی شهری بوده‌اند. آقار بجا مانده، اطلاعاتی در مورد چگونگی زندگی، معیشت و سکونت مردم منطقه دارد. همینطور وجود دژها، استحکامات طبیعی باعث شده بود که مردم قدیم منطقه از بسیاری از حوادث ناگوار مناطق مرکزی ایران مصون باشند.

شهر و قلعه کلار، در دوره‌های متعدد پناهگاه مردم منطقه بود. این قلعه البته بعدها نابود شده و اثر زیادی از آن باقی نمانده است. قلعه‌ مذکور در بخش شرقی کلاردشت کنونی وجود دارد. در جنوب غربی تپه کلار، بقایای یک قصر قدیمی پیدا شده است. به این قصر، گل گمبه یا گنبد گلی نام داده‌اند. بنا بر گواه باستان شناسان، این منطقه حداقل از چهار هزار سال پیش آباد بوده است.

سده‌های اول قمری

ابن اسفندیار در ادامه اشارات به فتح طبرستان در سال 142 قمری، گزارشی در مورد قلعه‌های نظامی منطقه می‌دهد. طی همان دهه، 44 نقطه نظامی و شهری توسط ابوالعباس طوسی در منطقه ساخته می‌شود. از قلعه‌های مذکور، ده مورد در رویان و اطراف آن بوده‌اند. یکی از این قلعه‌ها، در بخش کوهستانی کلار بود.

در میانه سده سوم هجری، این شهر مرکز شکل‌گیری قیام علویان طبرستان علیه طاهریان بود. در منابع متعددی به این موضوع اشاره شده است. از آن جمله می‌توان به المسالک و الممالک از ابن خردادیه و البدان از ابن فقیه اشاره کرد. در حدود العالم مربوط به 372 قمری آمده است:

ناتل و چالوس و روذان و کلار، شهرک‌هایی اند اندر کوه‌ها و شکستگی‌ها و این ناحیتی است هم از طبرستان … و کلار و چالوس بر حدی است میان دیلم خاصه و طبرستان … و ایشان را هیچ شهری با منبر نیست و شهرشان کلار است و چالوس

اهمیت شهر تاریخی کلار به عنوان سرحد دلم و طبرستان و همینطور راه ارتباطی چالوس با مناطق مرکزی کشور از جمله ری، به شکلی بوده که شاهزادگان دودمان پادوسبانیان طبرستان آن را به عنوان پایگاه قدرت خود انتخاب کرده بودند. نام این شهر در رویدادهای مهمی مانند شورش طبرستان در اواسط قرن دوم قمری آمده است. در آن زمان، این شورش توسط اسپهبدان و مردم طبرستان به کشتار والیان عرب خلیفه عباسی انجامید.

همینطور شورش مازیار در قرن سوم قمری، او شورش گسترده خود را از همین منطقه آغاز کرد. سال 250 قمری، کلار محل ورود و بیعت با حسن بن زید در طبرستان بود. چیزی که منجر به حکومت علویان طبرستان شد.

حاکمان محلی

در دوره سلطنت‌های قدرتمند، منطقه جزئی از حکومت مرکزی بوده است. برای مثال می‌توان به حکومت‌های سامانی، آل بویه، سلجوقی اشاره کرد. همینطور در دوره‌هایی دیگر منطقه حاکمی بومی داشت. حاکمانی که گاه حتی به جز این منطقه، بر تنکابن و رامسر نیز حکمرانی می‌کردند. از جمله سلسله‌هایی که طی این دوره‌ها در کلارستاق حکومت کدند می‌توان به پادوسبانان، باونديان، زيديان و سادات مرعشی اشاره کرد.

دوره صفویه

از میانه‌های حکومت صفویه و دوره شاه عباس، کلاردشت به عنوان بخشی از حکومت مرکزی در آمد. مهدعلیا مادر شاه عباس خود اهل طبرستان و متولد بهشهر بود. به همین دلیل شاهِ پرقدرت سلسله‌ی صفوی، الفت خاصی با شمال کشور احساس می‌کرد. حتی اهمیت کلاردشت در آن دوره تا جایی پیش رفت که در ساخت جاده شاه عباسی، بخشی از راه از همین شهر عبور می‌کرد. جاده شاه عباسی، جاده‌ای بود که برای تسهیل حرکت کاروان‌ها از گیلان و مازندران تا اصفهان کشیده شد.

دوره قاجار

وقتی با انقراض سلسله زندیه، قاجار سر و شکل گرفت، شکل حکومتی منطقه نیز دچار تحول شد. در دوره آقامحمدخان قاجار، منطقه‌ای به نام ثلاث بین گیلان و مازندران شکل گرفت. این موضوع را به رابطه خاندان خلعت‌بری با آقامحمدخان نسبت می‌دهند. مهدی‌خان خلعت‌بری حاکم تنکابن وقتی کریم خان زن فوت کرد، مالیات‌ها را به خدمت آقامحمدخان می‌برد. اینطور توانست مناطق کجور و کلارستاق را ضمیمه تنکابن کرده و منطقه ثلاث به وجود آمد. این مسئله باعث جنگ و درگیری‌های دنباله‌دار در این منطقه شد.

حکومت محلی ثلاث حدود 130 سال دوام داشت. در این مدت مانزدران و استرآباد یک والی داشت که یکی از شاهزادگان قاجاری بودند. با این حال ثلاث حاکمی محلی و مستقل داشت که عموما از خاندان خلعت‌بری بودند. از حوادث مهم این دوره، اسکان دادن اجباری طوایف مهاجر از مناطق بیجار، گروس و دلفان (کرد و لر) در کجور، کلارستاق و نور بود. این کار با حمایت شاهان قاجاری انجام شده بود. ورود مهاجرین جدید به جز بر هم خوردن ترکیب جمعیتی و فرهنگی، باعث یک سری جنگ و درگیری شدید بین بومیان و مهاجرین شد.

رجال ثلاث در این دوره در دستگاه‌های اداری و اجرایی قاجاریه نفوذ پید کرده بودند. بسیاری از این افراد در نهضت مشروطه فعالیت داشتند. چیزی که باعث شد بعدها رابطه آنها با حکومت پهلوی چندان خوب نباشد.

دوره پهلوی

با قدرت‌گیری پهلوی، از قدرت خاندان خلعت‌بری کاسته شد. به همین دلیل حکومت محلی ثلاث هم از هم پاشید. از آن پس، تمام مناطق ذکر شده به صورت جدا از هم و به لحاظ اداری زیر نظر مازندران اداره شدند. با توجه به آزادی‌خواهی مردم منطقه، حکومت رضاشاه عموما افراد نظامی رده بالا را به عنوان حاکم به منطقه ارسال می‌کرد. به شکلی که تا مدت‌ها این منطقه به صورت جنگی اداره می‌شد.

همینطور با توجه به اشتهای بالای رضاشاه برای تصرف املاک و زمین‌های حاصلخیر در شمال کشور، برخی از بزرگان منطقه تصمیم به پذیرش تبعیت شوروی گرفتند و ایران را ترک گفتند. جدا از افرادی که منطقه را ترک کردند، همچنان اعتراض‌ها نسبت به تصرف عدوانای املاک مالکان محلی وجود داشت. به همین دلیل در سال 1313 بیش از هشتاد نفر از رجل سیاسی منطقه ثلاث سابق تبعید شدند.

قصر اجابیت در سال 1318 در کلاردشت کلنگ خورد. در حین کندن پی این قصر بود که تعدادی ظروف زرین، مفرغ و سفال کشف شد. چیزی که به نوعی آغاز شهرت کلاردشت به عنوان یک سایت باستان‌شناسی شد. مجوعه کشف شده به وزن بیش از پانصد کیلوگرم به عنوان پشتوانه خزانه بانک ملی در آن زمان در نظر گرفته شد. در سال 1322 این مجموعه تحویل موزه ملی شد.

جاذبه‌های گردشگری

دریاچه ولشت

دریاچه ولشت، یک دریاچه آب شیرین در شمال شرقی کلاردشت و دهستان «بیرون بشم» است. این دریاچه با چشم‌اندازی زیبا، یکی از مهمترین جاذبه‌های گردشگری طبیعی استان مازندران است. از سال 1388 این دریاچه در لیست میرث فرهنگی قرار گرفته است. ولشت یکی از ده دریاچه آب شیرین ایران محسوب می‌شود. این دریاچه در ارتفاع 935 متری از سطح دریا، محیط مناسبی برای زیسیت پرندگان و آبزیان است. به همین دلیل گونه‌های گیاهی و جانوری متفاوتی در این دریاچه و اطراف آن زندگی می‌کنند. با این حال حضور گردشگران در سالیان اخیر، اکوسیستم منطقه را با مشکلات جدی روبرو کرده است.

همینطور در جنوب دریاچه، می‌توانید منظره درخشان علم‌کوه را مشاهده کنید. روستاهایی در اطراف ولشت وجود دارند که برخی خالی از سکنه هستند. طبق تحقیقات تیم غواصی در سال 93، میانگین عمق دریاچه 9 متر، وسعت آن 15 هکتار و میزان کل آب آن به دو میلیون متر مکعب است. در مرکز دریاچه، عمق آن به 18 متر می‌رسد. این دریاچه یک گودال بزرگ با خاک‌های رانشی و فرسایشی است. به جز ریختن آب باران و ذوب برف، در عمق دریاچه یک سری چشمه وجود دارد.

ولشت در فصل‌های بهار و تابستان طرفداران بیشتری دارد. بیشتر مسیر رسیدن به دریاچه ولشت آسفالت اما بخش پایانی آن به صورت خاکی است. از پوشش گیاهی اطراف دریاچه می‌توان به نیزارها و بوته‌های کوچک اشاره کرد. برخی از ین بوته‌ها ریشه‌هایی دارند که تا هشت متری زمین نفوذ کرده‌اند. از حیوانات دریاچه می‌توان به قورباغه، اردک ماهی، مارماهی، مار آبی، ماهی سفید، جلبک، ماهی کولی و شاه کولی اشاره کرد. در اطراف دریاچه، کافه، سوئیت اقامتی، تفریحات آبی و محل برپایی کمپ وجود دارد. در اطراف این دریاچه، ماهیگیری، شنا، قایق سواری و دورچه‌سواری طرفداران بسیاری دارد.

روستای رودبارک

یکی از مهمترین جاذبه‌های گردشگری کلاردشت روستای رودبارک است. این روستا فاصله کمی با مرکز شهر دارد. برای رسیدن به این روستا باید مسیری چهار کیلومتری را با ماشین سپری کنید. رودبار در کنار علم‌کوه قرار دارد و از بیشتر نقاط روستا می‌توانید این کوه عظیم را تماشا کنید. برای استفاده از زیبایی‌های طبیعت رودبارک، بهتر است از روستا خارج شوید. اینطور می‌توانید مسیر دیدنی حاشیه رودخانه سردآبرود را بپیمایید. انتهای این مسیر، به علم‌کوه و تخت سلیمان می‌رسد. با این حال می‌توان در مناطق مختلف آن کمپ یا پیک نیک برپا کرد.

رودبارک با توجه به زیبایی‌های فراوان خود از مناطق مناسب ویلاسازی است. به همین دلیل در این روستا و بر حاشیه رودخانه، ویلاهای مجلل بسیاری را مشاهده می‌کنید. افراد به دلایل متفاوتی راهی این منطقه می‌شوند. بسیاری از آنها به قصد کوهنوردی یا دیدن یخچال‌های طبیعی تخت سلیمان راهی منطقه می‌شوند. این منطقه میزبان 43 قله با ارتفاع بیش از چهار هزار متر است. جز تورهای گردشگری، تورهای جنگل‌نوردی و طبیعت‌گردی نیز دائما به این منطقه سفر می‌کنند.

در اطراف این روستا قله تخت سلیمان، رودخانه سردآب رود و آبشار اکاپل وجود دارد. همینطور جنگل زیبای رودبارک، بسیار دیدنی است و چشم‌ها را می‌نوازد. مردم در دامنه کوه‌های منطقه به چیدن گیاهان دارویی، سبزی‌های کوهی و قارچ‌های خوراکی می‌پردازند.

دهکده مازیچال

مازیچال دهکده‌ای در نزدیکی کلاردشت در ارتفاع 2600 متری سطح دریا است. ماز یا مازی به زبان بومی، به معنی درخت بلوط است. چال نیز به معنی گودال است. پس می‌توان مازیچال را چاله‌ای پر از درختان بلوط معنی کرد. معنی دیگر این واژه به معنی چین‌و‌شکن عنوان شده است. این روستا از مقاصد گردشگری محبوب کلاردشت است. معمولا منظره این روستا به این صورت است که خود را جایی بالاتر از ابرها می‌بینید. اگر ابرها نباشند، می‌توانید فاصله چالوس تا رامسر را در پایین‌دست مشاهده کنید.

برای سفر به این روستا، باید حدود هفت کیلومتر از مرکز کلاردشت به سوی عباس‌آباد برانید. آن زمان تازه به ابتدای جاده مازیچال می‌رسید. پس از آن باید 17 کیلومتر به سوی ارتفاعات برانید تا به یک دشت زیبا برسید. در فصل‌های بهار تا پاییز، این منطقه هر بار منظره‌ای متفاوت اما دیدنی دارد. بهترین زمان رفتن به مازیچال را نیمه‌های بهار می‌دانند.

وقتی به مازیچال می‌رسید، می‌توانید سراغ لبنیات تازه را بگیرید. بیشتر روستاییان به دامداری و گاوداری می‌پردازند. خبری از مغازه یا امکانات جدید در مازیچال نخواهد بود. این روستای مرتفع برای کمپینگ در بهار و تابستان بسیار مناسب است. با این حال کمپینگ در زمستان با توجه به احتمال حضور حیوانات وحشی توصیه نمی‌شود.

علم کوه

علم‌کوه در ارتفاع 4850 متری دومین قله مرتفع ایران است. این کوه در منطقه تخت سلیمان واقع شده است. علم‌کوه از مقاصد کوهنوردی محبوب ایرانیان است. اولین کسی که توانست این قله سخت را فتح کند، آلفرد و جوزف بورنمولر بودند که سال 1902 این کار را انجام دادند. این دو برادر آلمانی، گیاهشناس بودند. این دو طی شش ماه اقامت خود در ایران، صعودهای موفق زیادی در البرز داشتند.

نام علم‌کوه به خاطر دیواره‌ای انتخاب شده که در دامنه شمالی کوه واقع است. این باعث شده علم‌کوه به لحاظ فنی سخت‌ترین مسیر سنگ‌نوردی و دیواره نوردی را در سراسر ایران داشته باشد. دیواره مذکور، جایگاهی مانند K2 (از کوه‌های هیمالیا) در جهان کوهنوردی دارد. این دیواره، طول حدود هفتصد متری و عرض 450 متری دارد. جنس آن از گررانیت متخلخل و به رنگ حنایی است.

برای رسیدن به دامنه علم‌کوه، بیست کیلومتر به سمت جنوب کلاردشت می‌رانند. این کوه همینطور مشرف به طالقان است. کوهپایه علم‌کوه با بیش از چهار هزار هکتار جنگل، جز آثار طبیعی ملی ایران به شمار می‌رود. این منطقه از سال 1381 جز مناطق حفاظت‌شده محیط زیست ایران است. از حیوانات این منطقه می‌توان به بزکوهی، خرس قهوه‌ای، پلنگ، گرگ، شغال، روباه و کبک اشاره کرد. همینطور به لحاظ پوشش گیاهی، درختانی نظیر ارس، کلاه میرحسن، چوبک و گون در آن دیده می‌شوند.

خطرات صعود

بهترین زمان صعود از علم‌کوه، نیمه دوم تیرماه است. در بهار و پاین، علم‌کوه پوشیده از برف است و امکان ریزش بهمن وجود دارد. علم‌کوه شامل چندین یخچال طبیعی می‌شود. در فصول گرم، برخی از این یخچال‌ها آب می‌شوند و کار صعود را سخت می‌کنند. به جز کوه‌نوردان ایرانی، کوه‌نوردان خارجی زیادی سالیانه برای فتح علم‌کوه یورش می‌برند. برای صعود از علم‌کوه باید با تجهزات کامل و آمادگی فراوان اقدام کنید. در غیر این صورت، این اقدام می‌تواند کشنده باشد.

کاخ اجابیت

کاخ اجابیت همانطور که گفته شد از ساخته‌های دوره پهلوی است. اجابیت در اواخر دوره پهلوی اول بهره‌برداری شد. این کاخ در دامنه بلندی‌های روستای اجابیت قرار گرفته است. فاصله این روستا از مرکز کلاردشت حدود دو کیلومتر است. زیبایی‌های این کاخ در درجه اول به سبب تاریخ آن و در درجه دوم به سبب زیبایی‌های طبیعی جغرافیایی آن است. اگرچه حدود هشتاد سال از ساخت این کاخ می‌گذرد، همچنان معماری اروپایی آن امروزی به نظر می‌رسد و چشم‌نواز است.

چشم‌انداز کاخ به بیرون و زیبایی‌های کلاردشت، بسیار دیدنی است. در این کاخ، گچ‌کاری‌های ظریف و زیبایی کار شده است که خاصیت کاخ‌های دوره پهلوی به شمار می‌رود. سنگ‌کاری‌ها و نقوش مختلف نیز نظر هر بیننده‌ای را جلب می‌کنند. دیواره‌های کاخ به رنگ سفید و شیروانی آن به شکل عمارت‌های شمالی و به رنگ سبز است. لوسترهای آلمانی در داخل آن به کار رفته، میزها فرانسوی است و دکوراسیون چوبی از لهستان انتخاب شده است. در محوطه بیرونی کاخ نیز مانند کاخ مرمر رامسر درختان بلند قامتی (عموما سرو) وجود دارند.

کاخ اجابیت برای مدتی طولانی به عنوان موزه فعالیت می‌کرده است. با این حال همینک امکان بازدید عمومی از آن وجود ندارد و آن را در اختیار نهاد ریاست جمهوری قرار داده‌اند. بومیان داستان عجیبی در مورد انتخاب محل کاخ روایت می‌کنند. گفته می‌شود رضاشاه سه تکه گوشت در نقاط متفاوتی از کلاردشت قرار داد. پس از چند روز برای بازدید برگشت و مکانی را برای کاخ انتخاب کرد که گوشت قرار گرفته در آن، دیرتر از همه فاسد شده بود.

آبشار هریجان

روستای هریجان، یکی از مناطق دیدنی کلاردشت است. بهترین زمان برای رفتن به این روستا و تماشای آبشار آن، از اردیبهشت‌ تا اواخر تابستان است. این روستا آبشاری بلند دارد که بسیار موردتوجه توریست‌ها قرار می‌گیرد. برای رسیدن به این منطقه باید در جاده چالوس، چهار کیلومتر پس از سیاه بیشه به سمت راست بپیچید. اینجا با تابلوی رستوران جعفر میردار سلطانی روبرو می‌شوید. از فرعی تا روستای هریجان یک جاده خاکی پرپیچ و خم وجود دارد. با طی پنج کیلومتر در این جاده، به یک روستای بکر و زیبا خواهید رسید.

در گذشته این روستا جمعیت زیادی داشت اما همینک افراد بسیار کمی ساکن آن هستند که عموما مسن هستند. بافت روستا با علفزارهای وسیع و آبشار بلند بسیار دیدنی است. همینطور می‌توانید خانه‌های تخریب شده را در جای جای روستا مشاهده کنید. یک امامزاده نیز در به اسم شاهزاده محمود در همین روستا قرار گرفته است.

آبشار باریک هریجان در غرب روستا واقع شده است. برای رسیدن به آن از کنار پرچین‌های سنگی و جاده‌ای فرعی باید حدود 400 متر از مرکز روستا دور شوید. اینجا به یک جوی آب می‌رسید که از آبشار به اینجا رسیده است. برای رسیدن به تاج آبشار باید حدود نیم ساعت پیاده‌روی کنید. وقتی به کوتاه‌ترین تاج با 9 متر ارتفاع رسیدید، متوجه منطقه حفاظت‌شده می‌شوید. در این منطقه حیوانات وحشی زندگی می‌کنند و نباید از محافظ آن عبور کرد.

مرداب دیوک

مرداب دریوک در جنگل‌های کلاردشت یکی از زیبایی‌های اسرارآمیز ایران است. فصل بهار بهترین زمان برای دیدن مرداب دیوک است. در این هنگام زمین اطراف نیز پر از سبزه است. این مرداب با ظاهری شبیه به فیلم‌های اسرارآمیز، به شکلی عجیب در پس جنگلی پر درخت ناگهان نمایان می‌شود. سطح این مرداب پر از خزه است و درختانی تنومند در داخل و اطراف آن هستند. همینطور بازی نور روی سطح مرداب دیدنی است.

برای رسیدن به مرداب باید برای یک پیاده‌روی طولانی آماده شوید. برای رسیدن به دیوک باید از کلاردشت به سمت عباس‌آباد بروید. پس از پنج کیلومتر، در ابتدای جاده عباس آباد، با یک سه راهی مواجه می‌شوید. اینجا باید به سوی روستای پیشنبور برانید. وقتی به این روستا می‌رسید آسفالت تمام شده و باید وسیله نقلیه خود را پارک کنید. البته خودروهای آفرود می‌توانند تا مرداب بروند اما خودروهای سواری چنین امکانی ندارند. مسیر پیاده تا مرداب حدود دو ساعت پیاده‌روی و جنگل‌نوردی را شامل می‌شوند. این بین هوای جنگل و صدای پرندگان لذت‌بخش است.

گروه‌های آفرود و موتورسواران بخش اعظم بازدیدکنندگان این مرداب را تشکیل می‌دهند. کمپ زدن در اطراف مرداب جذاب و بین گردشگران محبوب است. در فصل پاییز، درختان زرد می‌شوند و مسیر با خش خش برگ‌ها زیر پا همراه می‌شود. این هم خود می‌تواند زیبایی دیگری در مسیر باشد. با این حال هرچه به انتهای پاییز و زمستان نزدیک می‌شویم، رفتن به این مسیر توصیه نمی‌شود. مرداب و مسیر آن بسیار بکر هستند. به همین دلیل خبری از هیچ‌گونه امکانات رفاهی نیست. به همین دلیل توصیه می‌شود با تجهیزات به این مسیر بروید.

جنگل مجل

جنگل مِجِل در روستایی به همین نام در نزدیکی دره کلاردشت قرار دارد. مجل شش کیلومتر با مرکز شهر فاصله دارد. برای رسیدن به آن باید فاصله چهار رکیلومتری حسن کیف به سوی رودبارک را برانید. در روستا جاده‌ای وجود دارد که به سوی روستای مجل می‌رود. پس از گذشتن از این روستا، با ویلاهایی برخورد می‌کنید که ابتدای جنگل ساخته شده‌اند. از همینجا می‌توانید به دل جنگل بزنید و زیبایی‌های آن را ببینید. با این حال با توجه به کم‌آبی این جنگل در تابستان، افراد معمولا مدت زیادی در آن کمپ نمی‌زنند.

جنگل مجل از زیباترین بخش‌های کلاردشت معرفی می‌شود. این جنگل روی ارتفاع قرار دارد و به روستاهای مجاور اشراف کامل دارد. منظره‌ی ارتفاعات این جنگل بسیار زیباست.

جنگل آزو

جنگل آزو یکی از زیبایی‌های کلاردشت است و فاصله کمی تا مرکز شهر دارد. راه ورود به جنگل آزو از روستای ولبال می‌گذرد. این روستا در یک کیلومتری غرب حسن کیف جا دارد.

این جنگل خود به بخش‌های متفاوتی تقسیم می‌شود که نام آنها را جو پشت، عسلک و مازیگاسر گذاشته‌اند. همینطور ایین جنگل تنوع گونه‌های حیوانی فراوان دارد. در بخش‌های عمیق جنگل می‌توان هنوز ردپایی از خرس، گرگ، پلنگ و گراز دید. با وجود دست‌درازی شکارچیان غیرقانونی نسل این حیوانات رو به انقراض است. در دره‌ی این جنگل در گذشته‌ها خرچنگ و جوجه‌تیغی فراوان بودند. در حال حاضر دیگر خبری از خرچنگ و جوجه‌تیغی در این منطقه نیست.

کوه گرگ در مجاورت همین جنگل قرار دارد که هر روزه میزبان مسافرات بسیاری است. مردم کلاردشت برای مدت طولانی هیزم خود را از این جنگل تامین می‌کردند. با توجه به گازکشی منطقه، آسیب‌ رساندن به جنگل به قصد تهیه هیزم به حداقل رسیده است.

همینطور باتوجه به فرهنگ‌سازی‌های انجام شده، مردم بومی حداقل تعرض را به جنگل می‌کنند.

با عبورر از دره و سپری کردن حدود دو کیلومتر، می‌توان به منطقه اصلی ازو رسید. دشتی سرسبز که پر از سبزه و بنفشه است. همینطور در پس جنگل می‌توان از زیبایی‌های طلوع و غروب لذت برد. با این حال شب‌های این جنگل برای کمپ کردن چندان امن به نظر نمی‌رسد. در شب‌های این منطقه زوزه گرگ و شغال را می‌شنوید.

دریاچه حصارچال

برای دیدن زیبایی‌های حصارچال نیز باید ابتدا به رودبارک بروید. این مسیر سی دقیقه‌ای جاده خاکی است. پس از رودبارک، به دو راهی وندابن پای قله‌ی پسندکوه می‌رسید. سپس به سوی جنوب می‌روید که خلاف جهت رودخانه حصار چال می‌شود. با عبور از پل، به یک جاده خاکی پردست انداز می‌رسید و در امتداد آب پیش می‌روید. در دو سوی جاده، کوه‌ها مانند دیوارهای بلند به چشم می‌آیند. بخشی از مسیر را باید پیاده‌روی کنید. پس یک مکان مناسب برای پارک ماشین پیدا کنید و بعد به دل طبیعت بزنید.

یک ساعت و نیم پیاده روی نیاز است. وقتی به ارتفاع 3900 متری برسید، با دریاچه‌ای روبرو می‌شوید که از آب شدن برف‌های زمستانی تشکیل شده است. این دریاچه حصارچال است.

حصارچال، زیباترین دریاچه کوهستانی منطقه علم‌کوه است. این دریاچه در دشتی مرتفع واقع شده و تمام آن را سبزه پوشانده است. بهترین زمان رفتن به این مسیر تابستان است. در بیشتر طول سال اینجا را غرق برف و یخ خواهید دید و به همین دلیل عزیمت به آن در آن زمان توصیه نمی‌شود. آب حضارچال بسیار سرد است. نمی‌توان در آن شنا کرد. با این حال برای افرادی که توانایی تحمل سرمای شدید را دارند، می‌تواند تجربه جالبی باشد. شب‌های تابستان در حصارچال زیر چتر ستارگان، فضایی عالی برای کمپ به وجود می‌آورد. با این حال باید کیسه خواب و وسایل حداقلی گرمایشی به همراه داشیته باشید.

آبشار اکاپل

آبشار اکاپل با ارتفاع بیست متری، بزگترین آبشار کلاردشت است. مسیر آبشار اکاپل از روستای رودبارک می‌گذرد.

این روستا در غرب بخش شهری منطقه کلاردشت جا گرفته است. پس از رودبارک باید نیم ساعت در خاکی خاکه به سمت غرب برانید. پس از طی این مسیر و پیش از رسیدن به روستای وندربن، به یک آبشار دیدنی می‌رسیم. اکاپل در فصول سرد یخ می‌زند. از این رو یخ‌نوردان برای صعود از آن به این منطقه می‌آیند. اکاپل آبشاری بسیار زیبا است که بین سنگ‌ها و گیاهان سرسبز جا گرفته است. آب زلال این آبشار سرد اما آشامیدنی است.

روستای طویدره

روستای طوی‌دره یکی از مناطق گردشگری کلاردشت است. این روستا که فاصله کمی با شهر دارد، ارتفاع بالای 1200 متر از سطح دریا دارد. . طوی‌دره به دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش، اولین تابش خورشید را در این شهر تجربه می‌کند. با جمعیتی بیش از هزار نفر، طوی‌دره به لحاظ تاریخی و فرهنیگ قدمت فراوانی دارد. بیشتر مردم این منطقه دامدار هستند و با فروش مواد لبنی گذران زندگی می‌کنند. طوی دره در سال 1393 به عنوان روستای نمونه گردشگری معرفی شد.

روستای طوی‌دره از یک سو با شهر کلاردشت و از سوی دیگر با درختان و کوه‌های بلند محدود شده است. به همین دلیل، طوی دره ویوی بسیار زیبایی دارد. مردم این منطقه عادت خاصی به جشن و پایکوبی دارند. به بهانه‌های مختلف می‌توانید جشن و سرور آنها را در کنار یکدیگر تماشا کنید. بافت قالی، ساخت کیف با چرم طبیعی و مجسمه‌سازی در این روستا طرفدار دارد.

روستای مکارود

روستای مکارود در فاصله هشت کلومتری حسن کیف حدود سه هزار نفره جمعیت دارد. این روستا در ابتدای جنگل عباس آباد قرار گفته است. در قسمت غربی این روستا، جنگل مکارود عباس آباد آغاز می‌شود. این جنگلی که فاصله کمی با مناطق شهری دارد، فرصتی بسیار جذاب در اختیار توریست‌ها قرار می‌دهد. چمنزار ورودی این جنگل به طور بخصوص مورد توجه قرار می‌گیرد.

در گذشته مکارود و روستاهای اطراف آن به لحاظ اقتصادی ارزش داشتند. مردم مکارود در گذشته به کشت و زرع گندم و جو مشغول بودند. در سال‌های اخیر کشاورزی در این منطقه طرفداران کمتری دارد. بیشتر روستاییان زمین‌های خود را برای ساخت و ساز فروخته‌اند. حالا با ساخت و ساز بی‌وقفه، این مناطق توان تولیدی خود را از دست داده‌اند.

اقامت در کلاردشت

کمپینگ

کلاردشت یکی از محبوب‌ترین مقاصد شمال کشور برای گردشگران است. برخی از آنها ترجیح می‌دهند با کمپ کردن و در طبیعت شب‌ها را سپری کنند. این کار با وجود جذابیت‌های فراوان، برای بخشی از سال و بخش کوچکی از گردشگران مناسب است. به طور کلی چندان توصیه نمی‌شود بدون تجربه و به تنهایی یا با جمعی کوچک سراغ کمپینگ در جنگل‌های اطراف کلاردشت بروید. تورهای گردشگری باتجربه، با شرایط مناسب تور کلاردشت را با کمپینگ در نظر گرفته‌اند.

برای مثال دالاهو سالانه اقدام به تور طبیعت‌گردی کلاردشت می‌کرد. البته به دلیل اینکه در فصل سرد هستیم این تور فعلا انجام نمی‌گیرد. با این حال، شرایط این تور هنوز در سایت آن قابل دیدن است. این تور دو و نیم روزه بود و شامل یک روز کمپینگ در طبیعت کلاردشت می‌شد. نکته حائز اهمیت این است که وسایل لازم همگی در این تورها پیش بینی شده است. همینطور باتوجه به وجود افراد باتجربه، مکان‌های قابل کمپ مشخص است. همانطور که پیشتر گفتیم، جنگل‌های کلاردشت محل زندگی حیوانات درنده هستند.

افراد بی‌تجربه ممکن است به قصد بهره‌مندی از زیبایی‌های طبیعت به دل جنگل بزنند و با مشکلات جدی مواجه شوند.

ویلای اجاره‌ای، هتل و متل

بیشتر افراد ترجیح می‌دهند جایی سرپوشیده برای گذران شب داشته باشند. اگر دنبال چنین گزینه‌هایی هستید، در کلاردشت به مشکل برنخواهید خورد.. کلاردشت شامل چند گزینه برای اقامت موقت است. ویلاها و خانه‌های روستایی جز اقامت‌گاه‌های پرطرفدار و مناسب برای گذران یک یا چند شب هستند.

اجاره روزانه ویلاهای لوکس کلاردشت امری روتین است. از آنجا که سخت‌گیری‌های هتل‌ها در اجاره ویلاها وجود ندارد، این شیوه اقامت محبوبیت بیشتری دارد. همینطور در روستاهای کلاردشت، می‌توانید شاهد گزینه‌های متعدد اقامتی باشید. می‌توانید سراغ ویلاهای زیبا در این روستاها بروید اما گزینه‌های محلی و چوبی نیز در دسترس هستند. افراد با توجه به میل خود می‌تواند سراغ هرکدام از آنها بروند.

با توجه به همه‌گیری اینترنت، حالا کسب و کار اجاره ویلا بسیار رونق پیدا کرده است. سایت‌های متعددی در این خصوص وجود دارد. ویلاداران، ویلای خود را با مشخصات به ثبت می‌رسانند. به این ترتیب متقاضیان می‌توانند تمام اطلاعات مربوط به ویلاها را ببینند، تصاویر آن را تماشا کنند و به مقایسه بپردازند. در بسیاری موارد حتی امکان رزرو از همین سایت‌ها وجود دارد.

دلیل کمبود هتل‌های درجه یک

اگرچه کلاردشت چند هتل دارد، هیچکدام هتل‌های مهم یا معروفی نیستند. همه آنها در حدود سه ستاره هستند. این یکی از انتقاد بومیان منطقه است. اینکه مدیران شهر به جای رونق دادن ساخت هتل و خانه‌های بومگردی، تنها اقدام به فروش تراکم کرده‌اند. مسئله‌ای که چهره شهر را تغییر داده است. همینطور باید گفت که مسافران کلاردشت بیشتر به دنبال تجربه ویلانشینی در این شهر هستند. از این رو هتل چندان محبوبیت پیدا نمی‌کند. البته در زمان‌های تعطیلی که شهر شلوغ می‌شود، حتی در هتل‌ها جایی برای رزرو پیدا نمی‌شود.

متل پارسیان

شعبه پاسیان کلاردشت به جای اینکه هتل باشد، متل است. چیزی که با توجه به ماهیت این منطقه نباید از آن تعجب کرد. آدرس این متل نرسیده به حسن کیف، جنب شهرک نگین است. این متل با محوطه‌ای آرام و دلنشین، دارای مجتمع‌های اقامتی در اندازه‌های متفاوت است. همینطور باید به رستوران سنتی، کافی شاپ و فضای آلاچیق‌گونه آن اشاره کرد. تماشای غروب آفتاب با توجه به ویوی متل پارسیان می‌تواند بسیار زیبا و دوست‌داشتنی باشد. همینطور از دیگر امکانات پارسیان می‌توان به نهر مصنوعی و پلکان داخل نهر اشاره کرد. این پلکان سبب متراکم شدن صدای آب در کل محوطه می‌شود. اطراف نیز با کازهای زینتی و همینطور یک سری مجسمه و آبنما زیباسازی‌ شده‌اند.

این متل دارای 28 اتاق یک خوابه و دوخوابه دوبلکس است. مهمانان به طور بخصوص به تراس طبقه بالا و پایین آن علاقه دارند. نشستن در آنجا و استفاده کردن از آرامش آن به همراه نمایی از کوه‌های سر به فلک کشیده می‌تواند لحظاتی بی‌مانند را سبب شود.

هتل توکل

این هتل سه ستاره در خیابان امام کلاردشت، جنب بیمارستان این شهر واقع شده است. توکل هتلی پنج طبقه با 24 اتاق است. نمای این هتل رو به جنگل، علم کوه و تخت سلیمان است. این هتل سوئیت‌های با طراحی مدرن دارد که باعث به وجود آمدن هتلی با فضای راحت است. همینطور در زمینه استفاده از تجهیزات مناسب، آنها خوب عمل کرده‌اند. این هتل دارای لابی بزرگ، کافی شاپ، تالار، اینترنت رایگان و امکانات بسیار دیگری می‌شود.

هتل آپارتمان تخت جمشید

هتل آپارتمان تخت جمشید در سال 1384 در کلاردشت افتتاح شد. این هتل در منطقه‌ای خوش آب و هوا ساخته شده است. تخت جمشید شامل هشت واحد آچارتمانی است که در کنار یک سری امکانات رفاهی مناسب، تبدیل به هتل-آپارتمان شده‌اند. برای رسیدن به این هتل باید به بلوار پاسداران کلاردشت بروید و بعد وارد خیابان اجابیت شوید. آپارتمان‌های این هتل-آپارتمان دو طبقه و فاقد آسانسور هستند. این هتل آپارتمان دو ستاره است.

هتل مارال

هتل سه ستاره مارال کلاردشت سال 1384 ساخته شد. چند سال بعد در سال 1391، هتل مارال مورد بازسازی قرار گرفت. این هتل چهار طبقه و 30 اتاق دارد و روبروی دادگستری کلاردشت واقع شده است. امکانات اقامتی این هتل از اتاق دو نفره تا سوئیت چهار نفره متغیر هستند. همینطور هتل مارال شامل استخر، سونا خشک، سونا بخار، جکوزی، حوضچه آب سرد، استخر کودکان و سالن بيليارد می‌شود. کارکنان این هتل جز فارس و زبان محلی، به عربی و انگلیسی نیز مسلط هستند.

مراکز خرید

فروشگاه بزرگ کلاردشت

در بلوار امام حسن کیف، فروشگاه بزرگ کلاردشت جا گرفته است. ماهیت این فروشگاه سوپرمارکتی و به صورت هایپر است. این هایپر بزرگ به جز محصولات سوپرمارکتی، در زمینه میوه هم و صیفی‌جات هم فعال است. آنطور که از نظر کاربران بر می‌آید این بهترین فروشگاه خرید مایحتاج روزانه در کلاردشت است.

مجتمع تجاری شقایق

در خیابان جهان‌آرا هایپرمارکت شقایق جا گرفته است. این مجتمع تجاری که معماری زیبایی دارد و بخصوص با نورپردازی شبانه، چشم‌ها را به خود خیره می‌کند. به جز هایپرمارکت، در این مجتمع فروشگاه‌های پوشاک و فودکورت هم وجود دارد.

پنجشنبه بازار

کلاردشت با وجود نونوار شدن به مدد مسافران، هنوز بخشی از هویت سنتی خود را حفظ کرده است. نمادی از این سنت، پنج‌شنبه بازار این شهر است. در این بازار، فروشندگان بدون واسطه اجناس خود را به مشتریان بومی و غیربومی عرضه می‌کنند. پنج‌شنبه بازار کلاردشت به عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری شهر بین مسافران جا افتاده است. در این بازار به اصطلاح می‌توانید از شیر مرغ تا جان آدمیزاد پیدا کنید.

مردم این منطقه، به مهمان‌نوازی معروف هستند. وقتی به بازار وارد می‌شوید، با فریادهای «حراجه، حراج» روبرو می‌شوید. با این حال وقتی برای خرید سراغ هرکدام از آنها بروید، با لبخندشان مواجه خواهید شد. با این حال باید مراقب باشید. البته برخی محصولات فروشی در این بازار کیفیت پایینی دارند. با این حال محصولات دامی و کشاورزی عموما بومی منطقه هستند و کیفیت خوبی دارند. باید در نظر داشته باشید که همه فروشندگان این بازار اهل کلاردشت نیستند. بسیاری از آنها از شهرهایی مانند رامسر، تنکابن یا چالوس به این منطقه می‌آیند. به خاطر فضای توریستی کلاردشت، فروش در این بازار به نفع آنها تمام می‌شود.

کافه‌ها و رستوران‌ها

رستوران خلیفه

رستورانا خلیفه کلاردشت را می‌توان بهترین روستوران این شهرر نامید. این مجموعه با محیط جذاب و دکوراسیون شیک، عرضه‌کننده غذاهای ایرانی، دریایی، محلی و فست فودی است. در روزهای عادی هفته بومی‌ها بیشتر مشتریان این روستوران را تشکیل می‌دهند. آنها در روزهای ویژه زندگی خود به این رستوران می‌روند. در روزهای تعطیل، آخر هفته‌ها یا اوقات شلوغ دیگر، مسافران بیشتر حاضران در این رستوران را تشکیل می‌دهند. در این روزها، ممکن است جا برای نشستن در این رستوران پیدا نکنید. البته برای چنین روزهایی می‌توان از قبل میز رزرو کرد. این رستوران دو طبقه است و نمای زیبایی دارد.

برای رسیدن به رستوران خلیفه باید به بلوار پاسداران بروید. وقتی به دادگستری رسیدید، کمی جلوتر رستوران را مشاهده خواهید کرد.

شیرینی کاکا

شیرینی بومی کلاردشت، سابقه‌ای 150 ساله دارد. قنادی کاکا در کلاردشت با استفاده از همین پیشینه و در هم تنیدن قنادی سنتی و مدرن، جایگاهی بسیار مهم برای خود به وجود آورده است. این قنادی بیش از 35 سال سابقه دارد و بسیاری آن را می‌شناسند. آدرس این قنادی میدان حسن کیف است و هر رهگذری متوجه آن خواهد شد. از محصولات محبوب این رستوران می‌توان به انواع شکلات، لوز، باسلق، سوهان و شیرینی خانگی اشاره کرد.

خرید زمین و ساخت و ساز

وضعیت فعلی

اقتصاد خرید زمین و ساخت و ساز در کلاردشت بسیار پررونق است. این شهر زیبا به دلیل نزدیکی به تهران، از گذشته موردتوجه بسیاری از پایتخت‌نشینان متمول بوده است. خریداران غیربومی در کلارادشت تنها از تهران و شهرهای بزرگ دیگر ایران نیستند. برخی از آنها از کشورهای حاشیه خلیج فارس هستند. متمولان دبی و شارجه به طور بخصوص در این منطقه معروف هستند.

وقتی بافت شهری و روستایی این شهر را با چهل سال قبل مقایسه می‌کنید، به ندرت چیزی مشترک پیدا خواهید کرد. ارزش گرفتن زمین و رونق کسب و کارهایی مربوط به ساخت و ساز، سبب شده که مردم بومی این منطقه نیز به وضعیت بهتری از لحاظ مالی برسند. افزایش قیمت زمین‌های کلاردشت باعث مشکلاتی هم شده است.

مشکلات پیشرفت

تماشای ساخت ویلاهای بلندمرتبه در کوهپایه تصویری روتین در کلاردشت است. عمارت‌هایی که چهره زیبای طبیعت منطقه را دستخوش تغییر کرده‌اند. با توجه به فراوانی دلالی در این شهر، ساخت و ساز غیرقانونی کاملا در آن رواج دارد. کارشناسان می‌گویند بین سال‌های 1396 تا 97 بیش از پانصد ویلای غیرقانونی در کلاردشت ساخته شده است. ویلاهایی که در بازدیدهای ارگان‌های شهری، امنیتی مشخص شد همگی مجوز آب، برق، گاز و تلفن دریافت کرده‌اند. در بسیاری از این موارد ساخت و ساز انجام شده و با پرداخت جریمه در کمیسیون‌های ماده 100 و 99 پایان کار در نهایت صادر شده است.

حالا وقتی از سمت مرزن‌آباد به کلاردشت می‌رانید، بخش عمده‌ای از منظره سرسبز دو طرف جاده تبدیل به ویلاهای قد و نیم قد شده است. ویلاهایی که هرکدام در شکل، اندازه و طرحی مجزا، هیچ بافت دلپذیری را برای تماشا به وجود نمی‌آورند. سرسبزی و خنکای کلاردشت اگرچه امتیاز ویژه این شهر از دیرباز بوده، به دلیلی برای نابودی آن نیز تبدیل شده است. هرچند فساد مدیریتی و رشوه‌های سنگین نیز در این امر دخیل هستند. اگرچه کارشناسان چیزی جز اجرای طرح‌ هادی را نمی‌خواند، همین طرح‌ها هم عملی نشده و ساخت و ساز خارج از بافت رونق فراوانی در این منطقه دارد. در برخی روستاهای سرسبز کلاردشت که تا سی سال پیش صد خانه وجود داشت، همینک حدود ده هزار خانه وجود دارد.

قیمت زمین در کلاردشت

وقتی در سایت دیوار سراغ زمین‌های کلاردشت می‌رویم، با گزینه‌های بسیار متنوعی روبرو می‌شویم. در آگهی‌ها می‌توان متوجه شد که زمین در داخل بافت یا خارج از آن است. همینطور جزئیات خوبی می‌توان از هر آگهی استخراج کرد. چیزی که کمک می‌کند قیمت هرچیزی در این شهر مشخص شود. برای مثال قیمت زمین در دشت با شیب تفاوت‌هایی دارد. همانطور که می‌دانید ساخت و ساز در زمین شیب‌دار هزینه‌های بیشتری دارد. از سوی دیگر وقتی زمین در ارتفاع بالاتری باشد و ویو داشته باشد، این هم می‌تواند در قیمت آن اثرگذار باشد. داشتن سند یا بنچاق می‌تواند تفاوت دیگری در قیمت دو زمین همسایه باشد.

ما یک سری زمین‌های کلاردشت را در سایت دیوار بررسی کردیم. قیمت‌های آنها را به شکل زیر می‌توان با هم مقایسه کرد.

محل	متراژ	قیمت هر متر	داخل بافت	نوع مالکیت
داخل شهرک	300	3.6 م.ت	بله	سند تک برگ
ارتفاعات	318	4.7 م.ت	بله	سند تک برگ
شهرکی-جاده عباس‌آباد	400	5.5 م.ت	بله	سند منگوله
شهرکی-دشت	282	4.5 م.ت	بله	نامشخص
روستایی-دشت	250	4 م.ت	بله	بله
ارتفاعات- شیب	340	3.2 م.ت	بله	نامشخص

در حالی که تقریبا در یک دوره رکود خرید و فروش به سر می‌بریم، زمین‌های فروشی کلاردشت قیمت‌هایی بین 3 تا 6 میلیون تومان دارند. طبیعتا زمین‌هایی پیدا می‌شود که بالاتر و پایین‌تر از این قیمت‌ها باشند. اما به طور عمومی باید انتظار داشته باشید در این بازه باشند.

مراحل صدور جواز

همانطور که پیشتر توضیح دادیم، برای ساخت و ساز نیاز به پروانه ساخت دارید. شیوه دریافت پروانه اگرچه به طور کلی در تمام ایران شبیه به هم است، یک سری جزئیات دارد که منطقه به منطقه متفاوت است. برای مثال در مناطق توریستی و سرسبزی مانند کلاردشت، نیاز دارید که زمین شما در طرح هادی باشد. طرح هادی توسط بنیاد مسکن هر منطقه، هرچند سال یک بار ابلاغ می‌‌شود. در این طرح، حدود پیشروی شهر یا روستا طی برنامه‌ی چند ساله پیش بینی می‌شود. به همین دلیل پیش از خرید زمین، بهتر است کاربری و پتانسیل آن را از دهداری یا شهرداری جویا شوید.

برای دریافت مدارک پروانه ساختمانی، باید مدارک هویتی و مالکیتی ارائه شود. به انضمام این موارد، نقشه تفکیکی یا تقسیمی موردتائید شهرداری/بخشداری نیز لازم است. به اضافه این مدارک، باید درخواست خود را بنویسید. این کار با برگه‌ای که بخش ساختمانی شهرداری یا بخشداری در اختیار شما قرار می‌دهند و فرم آن اداری است، انجام می‌پذیرد.

پس از تشکیل پرونده، کد نوسازی اخذ شود و زمانی برای بازدید از ملک معین گردد. مامور بازدید در وقت مقرر برای بازدید از وضعیت زمین مراجعه می‌کند. پس از ثبت گزارش، واحدهای متفاوت شهرداری نظر خود را در این خصوص به گزارش اضافه می‌کنند. این شامل واحدهای مربوط به تعیین خلاف یا عقب‌نشینی، طرح تفصیلی و همینطور استعلامات برق، بیمه، پست، آتشنشانی و گاز می‌شود. اگر مشکلی در بین نباشد، دستور تهیه نقشه ملک صادر می‌شود. بعد از تائید نقشه توسط کمیته فنی شهرداری، پیش‌نویس پروانه صادر می‌شود. در این مرحله مالیات و عوارض پرداخت می‌شود. با تائید نهایی شهرداری یا بخش‌دار، کار ساخت می‌تواند آغاز شود.

پیمانکاری در کلاردشت

با توجه به سرمای هوا و بارش برف دائمی در کلاردشت، کشت برنج یا پرتقال امکان ندارد. در گذشته بیشتر مردم منطقه به کاشت گندم و جو یا دامداری مشغول بودند. با توجه به سرما و شیب فراوان در مناطق روستایی، به طور کلی این کار پرزحمت و با سود کم بود. وقتی زیبایی‌های طبیعی کلاردشت دهان به دهان چرخید، بسیاری از مردم زمین کشاورزی خود را فروختند. این زمین‌ها برای ساخت و ساز به افراد غیربومی فروخته شد. به همین دلیل شغل بسیاری از مردم این منطقه نیز از کشاورزی و دامداری به مشاغل مربوط به ساخت و ساز تغییر کرده است.

آمارها می‌گوید سالانه بیش از صد ویلاهای غیربومی‌ساز در کلاردشت ساخته می‌شود. تقریبا تمام این ساختمان‌ها به صورت ویلایی و با اسکلت بتن هستند. بیشتر این ساختمان‌ها به صورت خانه دوم یک سرمایه‌دار یا ساخته‌شده توسط بسازبفروش‌ها برای فروش در آینده هستند. از آنجایی که بیشتر این سازنده‌ها به صورت ثابت در کلاردشت نیستند، نیاز به پیمانکار برای ساخت و ساز دارند. شرکت‌های پیمانکاری متعددی در کلاردشت سر بر آورده‌اند. بسیاری از آنها بومی هستند و این به تسریع کار کمک می‌کند. هرچند این بین شرکت‌های معماری گلایه دارند که با نبود نظارت صحیح، ساختمان‌ها به اصطلاح مهندسی ساز نیستند.

متخصص یا غیرمتخصص

یک مشکل سازنده‌ها در کلاردشت این است که سراغ افراد غیرمتخصص به عنوان پیمانکار می‌روند. افرادی که با توجه به داشتن رابطه در ادارات دولتی، قول‌های خوبی به سازنده می‌دهند. در بسیاری از مواقع آنها می‌توانند کار را به سرانجام برسانند. با این حال کیفیت نهایی در پایان خوب نخواهد بود. از این رو به کارفرمایان توصیه می‌کنیم به عنوان پیمانکار سراغ شرکت‌های پیمانکاری مجوزدار و سرشناس بروند. تبلیغات خوب و قابل اعتماد بودن در این زمینه کافی نیست. پیمانکار و مهندس باید تجربه و علم لازم را داشته باشند. پیمانکار، مبحث اقلیم منطقه را متوجه است. به همین دلیل طرحی مناسب اقلیم منطقه برای کار در نظر خواهد گرفت. چیزی که در پایان احساس خوبی از لحاظ بصری و کیفی به وجود خواهد آورد.

چیزهای برای دانستن پیش از خرید ویلا

سوالات اصلی

بسازبفروش‌ها سازنده‌ی بسیاری از ویلاهای نوساز کلاردشت هستند. افرادی که توانسته‌اند روابطی در این شهر به دست بیاورند و با تجربه‌ای که از خریداران به دست آورده‌اند، اقدام به تولید انبوه می‌کنند. از سوی دیگر بسیاری از افرادی که قصد خرید ویلا در این منطقه سرسبز را دارند، خود وقت و انرژی پیگیری مراحل از خرید زمین، دریافت مجوز و گذراندن مراحل طولانی ساخت و ساز را ندارند. اگر پول کافی را داشته باشند، در بسیاری موارد ترجیح می‌دهند از گزینه‌های نوساز موجود یکی را انتخاب و خریداری کنند. با این حال نکاتی را باید پیش از خرید بدانید.

سند ملک‌ها در کلاردشت برخی به صورت رسمی و تک برگ و برخی دیگر به صورت بنچاق هستند. سند تک‌برگ یا منگوله‌دار طبیعتا باعث آرامش خاطر بیشتری می‌شود. با این حال بنچاق رسمی، اگر داخل بافت باشد، نیز قابلیت تبدیل به سند تک برگ را دارد. همانطور که در خرید زمین مسئله داخل بافت بودن مهم است، در هنگام خرید ویلا هم حائز اهمیت است. نباید این بین درصد بالای ساخت و ساز غیرقانونی را نیز فراموش کرد. این مسئله از طریق شهرداری و دهداری قابل بررسی است. البته باید این نکته را نیز بدانید که برخی ویلاهای خارج از بافت، با پرداخت جریمه حالا به صورت قانونی معامله می‌شوند. هرچند ممکن است از لحاظ اخلاقی چندان درست نباشد ما مشکلی قانونی وجود نخواهد داشت.

همینطور باید توجه ویژه‌ای به جواز ساخت و پایان کار داشته باشید. ویلایی که مجوز ساخت یا پایان کار نداشته باشد، احتمالا می‌تواند مشکلاتی در آینده برای شما به وجود بیاورد.

سوالات فرعی

از نکات دیگری که باید از مراجع قانونی بپرسید، نیاز به عقب‌نشینی است. ویلاهایی که حیاط آن نیاز به عقب‌نشینی گسترده دارد، طبیعتا این امر می‌تواند در قیمت آن اثر بگذارد. مسئله سیلاب یا فرونشست زمین در کلاردشت جدی است. به دلیل ویلاسازی افراطی، مشکلاتی برای خاک منطقه به وجود آمده است. همین امر سبب سیلاب‌های سختی شده است. با کمک کارشناسان، حتما قبل از خرید ویلا را از این نظر مورد بررسی قرار دهید. پایداری سازه نیز به طور طبیعی باید بررسی شود. باید مطمئن شوید ویلایی که خریداری می‌کنید، استحکام لازم را دارد. از نکات دیگر که باید به آن توجه شود، کیفیت موتورخانه، عرض پله‌ها، فشار آب، وضعیت برق و کیفیت آنتن‌دهی و اینترنت همراه منطقه است.